حفاظت- حمل و نقل و ذخيره سازي ضايعات خطرناك

حفاظت- حمل و نقل و ذخيره سازي ضايعات خطرناك

1- مقدمه

رها كردن ضايعات خطرناك در محيط، بدون رعايت اصول بهداشتي از خطرات زيادي برخوردار بوده و در اين رابطه آژانس حفاظت محيط زيست (EPA)[1] در تاريخ 1995 اعلام كرد كه حدود 277 ميليون تن ضايعات خطرناك را حمل و معدوم نموده است. همچنين سازمان بازيافت و حفاظت منابع (RCRA)[2] خاطرنشان مي كند كه ضايعات خطرناك مشكلات ايمني و بهداشتي جدي براي انسانها، حيوانات و حتي محيط زيست ايجاد مي كند.

بر طبق تعريف، ضايعات خطرناك مواد شيميايي دور ريز، سمي، قابل اشتعال و خورنده هستند كه           مي تواند سبب ايجاد آتش سوزي، انفجار و آلودگي هوا، آب و زمين گرديده و در هنگام ذخيره، مصرف و يا حمل و نقل و حتي در هنگام تماس با تمامي مواد يا آلاينده ها خطرساز باشد.

بعلت جدي بودن خطرات ايمني و بهداشتي وابسته به ضايعات خطرناك، OSHA[3] استانداردي مرتبط با موضوع فوق تحت عنوان حفاظت، حمل و نقل و ذخيره سازي ضايعات خطرناك تهيه نموده كه استاندارد فوق براي حفاظت كارگران شاغل در محيط هاي فوق و براي كمك به حمل صحيح ضايعات خطرناك بطور ايمن تهيه گرديده است. لازم بذكر است اين استاندارد براي كارگران وابسته به شهرداري و خدمات شهري نظير كاركنان آمبولانس ها، آتش نشانها و ايستگاههاي آتش نشاني محلي، خالي از فايده نخواهد بود.

استاندارد فوق همچنين الزمات OSHA پيرامون حمل ضايعات خطرناك و اقدامات ايمني در مكانهاي مرتبط با ضايعات در هنگام توليد، مصرف و يا ذخيره سازي (TSD)[4] و در مجموع اقداماتي كه كارفرما بايد براي حفاظت، ايمني و بهداشت كارگران در چنين محيط هايي انجام دهد را ارائه نمايد.

2- ديدگاهها

اين استاندارد كارگراني را كه در تماس با ضايعات خطرناك و غيرقابل كنترل در هنگام توليد، مصرف يا ذخيره سازي هستند در بر مي گيرد.

3- مفاد استاندارد

1-3 برنامه هاي حفاظتي و بهداشتي در محيط كار

براي كاهش بيماريها و حوادث ناشي از تماس با ضايعات خطرناك تهيه يك برنامه جامع ايمني و بهداشتي كه فراهم آورنده محيط كاري سالم و ايمن باشد لازم و ضروري است، بنابراين، اين استاندارد كارفرما را ملزم به اجراي يك برنامه ايمني و بهداشتي به منظور شناسايي، ارزيابي و كنترل مخاطرات ايمني و بهداشتي نموده و اقدامات ايمني و حفاظتي در هنگام توليد، ذخيره و مصرف ضايعات خطرناك را اعمال نمايد. برنامه فوق بايد شامل اطلاعات ويژه بوده و منطبق بر موضوعات ذيل باشد:

- تصميمات و اقدامات كاري سازمان دهي شده

- كنترل و ارزيابي محيط كار

- آموزش و اطلاع رساني

- تجهيزات حفاظت فردي

- دستگاههاي اعلام خطر

- روش هاي پاكسازي و رفع آلودگي

- اقدامات اضطراري

برنامه ايمني و بهداشتي فوق بايد به طور مرتب و دوره اي ارزيابي شده و به روز گردد. همچنين اين برنامه بايد در دسترس كليه كارگران ثابت و يا كارگران موقت و جايگزين قرار داده شود، كارفرمايان بايد كارگران ثابت، موقت و نمايندگان آنها را در هنگام ورود به محيط كار و حتي قبل از آن از وجود آتش سوزي، اشتعال و انفجار آگاه نمايند.

1-1-3 طرح اوليه

در برنامه كنترل ضايعات خطرناك طرح اوليه از جايگاه خاصي برخوردار بوده و خطرات موجود در چنين محيط هاي كاري را كاهش خواهد داد. يك طرح و نقشه بايد تمام موضوعات كلي، برنامه ها و اقدامات كنترلي و... را دربرگرفته و راهكارهايي به منظور اجراي اصول ايمني و بهداشتي ارائه دهد، طرح و نقشه وظايف كارگران را در قبال برنامه هاي ايمني و بهداشتي مشخص كرده و بايد شامل موارد ذيل باشد:

- ارتباط متقابل سرپرستان و كارگران و وظايف آنان

- عناوين و اسامي سرپرستان پروژه هاي مرتبط با ضايعات خطرناك

علاوه بر موارد فوق در نقشه و طرح، ساختار سازمان و وظايف محيط هاي كاري بايد تعريف شده و موضوعات ذيل بايد در چهارچوب فوق پيش بيني گردند:

- تميز كردن محيط هاي كاري و راهكارهاي ايمني و حفاظتي مرتبط با آن.

- تعريف وظايف كاري، موضوعات مرتبط و روش هاي انجام آن.

- الزامات قانوني و اداري در جهت استفاده از تجهيزات حفاظت فردي.

- آموزش چگونگي استفاده از وسايل و ابزار آلات، بخصوص تجهيزات حفاظت فردي.

- لزوم ارزيابي و نظارت پزشكي و بهداشتي.

لازم به يادآوري است كه در كليه موارد ارتباط لازم بين وظايف معمول و فعاليت هاي ويژه بايد در طرح اوليه اعمال گردد.

2-1-3- كنترل و ارزيابي محيط

يكي از الزامات مهم براي ايمني و بهداشت كارگران، ارزيابي محيط به صورت دوره اي مي باشد. ارزيابي محيط كار به منظور شناسايي خطرات محيطي و به منظور انتخاب راهكارهاي حفاظتي مناسب مي باشد.

ارزيابي و كنترل محيط كار ضروري بوده و بايد از افراد ذي صلاح و آموزش ديده براي اين كار استفاده شود. اين ارزيابي بايد شامل تمامي شرايط مورد انتظار كه خطرناك براي زندگي و يا سلامتي كارگران بوده و يا ممكن است باعث صدمات جدي به كارگران (نظير ورود، به فضاهاي بسته يا موقعيت هاي داراي خطر اشتعال و انفجار و بخارات و ... ) شود. همچنين ارزيابي فوق بايد شامل موارد ذيل باشد:

موقعيت محيطي، موقعيت جغرافيايي، مسيرهاي ارتباطي از طريق هوايي و يا زميني، راهها و مسيرهاي عبور مواد خطرناك كه قابليت انتشار دارند، زمان مورد نياز براي انجام وظايف، موقعيت هاي كاري و           تيم هاي انجام اقدامات اضطراري و فوري.

ارزيابي هاي مجدد و دوره اي بايد همچنين موقعيت خطوط توليد، ذخاير و مقادير مصرفي را بازبيني نموده و تغييرات را با توجه به شرايط فوق اعمال نمايند. كنترل فعاليت كارگران و تجهيزات مورد استفاده يك اصل مهم در برنامه ريزي ايمني و بهداشت بوده و از ميزان آلودگي و خطرات محيط كار خواهد كاست. همچنين اطلاعات ذيل در هنگام ارزيابي مفيد خواهد بود:

نقشه ها و طرح ها، مناطق و محيط هاي كاري، ارتباطات محيطي، تجارب كاري مرتبط با ايمني، اسامي مكانها و تلفن نزديك ترين مراكز درماني و پزشكي.

استفاده از يك سيستم حمايتي بعنوان يكي از اقدامات ارزيابي حفاظتي براي كمك و نجات كارگري كه بيهوش، گرفتار و يا ناتوان در محيط كار (بخاطر ايجاد حادثه) گرديده مي تواند در كاهش حوادث و خطرات نقش مهمي را ايفا نمايد.

در چنين سيستم حمايت دو كارگر بايد از موقعيت هاي كاملاً يكساني برخوردار باشند كه اگر يكي از آنها در موقعيت هاي خطرناك گرفتار گرديد، ديگري بتواند براي كمك او اقدام نمايد.

3-1-3 تدابير ويژه حفاظتي و بهداشتي

تدابير ويژه حفاظتي و بهداشتي، يك برنامه مكمل است كه به منظور حذف مخاطرات بهداشتي و ايمني پيش بيني شده و اينچنين برنامه ريزيها بايد شامل تمامي الزامات ايمني وبهداشتي باشد. براي مثال روشهايي براي ورود به فضاهاي بسته و محدود، آگاهي هاي فردي و محيطي، نمونه گيريهاي محيطي و برنامه هاي مورد نياز به هنگام سقوط و ريزش و خطرات موجود در محيط كار.

برنامه هاي ايمني و بهداشت محيطي همچنين بايد شامل ثبت خطرات هر بخش به طور مجزا بوده تا در صورت لزوم و در هنگام نياز مورد استفاده قرار گيرد. همچنين بازرسي هاي ايمني و بهداشتي دوره اي بايد از محيط هاي داراي نقص و كاستي انجام شده و بررسي گردد كه آيا چنين نقايصي تصحيح           گرديده اند و يا خير.

4-1-3 آموزش و اطلاع رساني

آموزش و اطلاع رساني به عنوان بخشي از برنامه هاي ايمني و بهداشت مطرح بوده و كارگران بايد ملزم به استفاده از ابزار و وسايل حفاظت فردي گردند. همچنين براي آگاهي كارگران (حتي مناقصه كاران، مقاطعه كاران ويا جانشينان آنها) ضايعات خطرناك، ميزان مواجهه و ميزان حفاظت در برابر آنها نيز بايد اعلام گردد.

كارفرمايان همچنين ملزم به تهيه تجهيزات حفاظت فردي مدرن، پيشرفته و جديد بوده كه اين امر باعث حفاظت بيشتر كارگران در مقابل تماس با ضايعات خطرناك نظير حباب ها، جاذب ها و مواد شيميايي خنثي مي باشد.

چنين آموزش هايي كارگران را از خطرات بالقوه (پنهاني) آگاه نموده و دانش لازم و مهارت مورد نياز براي اجرا در محيط هاي كار به منظور كاهش مخاطرات را مهيا مي كند. كارفرمايان بايد برنامه آموزشي به منظور شناسايي مخاطرات براي تمامي كارگران و سرپرستان آنها اجرا نمايند و در اين امر آموزش استفاده از تجهيزات تنفسي از اهميت خاصي برخوردار مي باشد.

كارگران در تمامي موقعيت هاي محيطي نبايد اعمال مرتبط با ضايعات خطرناك را انجام دهند مگر آنكه آموزش ديده و داراي گواهي نامه رسمي از بازرسان فني باشند. تمامي مسئولان اقدامات اضطراري و فوري بايد در كلاس هاي بازآموزي ساليانه شركت نموده و همچنين كليه كاركنان نظير پرسنل مسئول، آتش نشانها،  كميته هاي ايمني و حفاظت و مسئولان بررسي حوادث به منظور تشخيص و شناسايي مخاطرات و ريسك* و چگونگي استفاده از وسايل استحفاظ فردي از آموزش ويژه برخوردار گردند. (جدول 1 و 2). كارگران و كاركناني كه آموزش‌هاي ويژه (ببينند جدول1) را دريافت مي‌كنند بايد پس از اتمام دوره‌هاي فوق مدارك مبني بر موفقيت در آموزش‌هاي فوق را دريافت نمايند و اگر كارگران به كار ديگري در محيطي متفاوت انتقال يابند آموزش‌هاي فوق احتياج نيست تكرار گردد. 

جدول 1

برنامه آموزشي كاركنان

تميز كردن و پاكسازي ضايعات خطرناك

 

كاركنان روزكار

40 ساعت آموزش عمومي و پايه

24 ساعت آموزش تخصصي

8 ساعت بازآموزي ساليانه

 

كاركنان موقت روزكار (با كمترين تماس)

24 ساعت آموزش عمومي و پايه

8 ساعت آموزش تخصصي

8 ساعت بازآموزي ساليانه

 

كاركنان محيط هاي كاري هفتگي و...

/ 0 نظر / 16 بازدید