علیرضا جعفری
تماس با من
پروفایل من
نویسنده (های) وبلاگ علیرضا جعفری
آرشیو وبلاگ
      ايمنی و بهداشت حرفه ای ()
سيليكوزيس نویسنده: علیرضا جعفری - ۱۳۸٦/٢/۱٧

سيليكوزيس:

سيليكوزيس يكي از قديميترين بيماريهاي شغلي است كه هنوز هزاران نفر از مردم را هر ساله در هر جايي از جهان مي كشد. آن يك بيماري غير قابل درمان است كه با استنشاق گرد و غبار شامل بلورسيليس ايجاد مي شود. اين بيماري نامنظم، بعلاوه وقتي تماس قطع مي شود بيماري پيشرفت مي كند . تماس هاي بيش از حد با پيشرفت خيلي كوتاه مخفي و سريع بيماري ارتباط دارد. در طول عملياتي كه سنگها و شن و بتون و بعضي سنگهاي معدني شكسته و خرد مي شوند گرد و غبار سيليس آزاد مي شود. مخصوصاً كار در معادن ، معادن سنگ، ريخته گريها و محل هاي ساختماني ، در ساخت شيشه و سراميك و پودرهاي ساينده، در كارگاه هاي سنگ تراشي مخاطره آميز است. ماسه پاشي يك عمليات پر مخاطره از نظر ايجاد سيليكوزيس مي باشد.

هر ماده ساينده صيقل كاري حتي اگر ماده ساينده شامل سيليس نباشد وقتي كه براي انتقال مواد حاوي سيليس استفاده مي شود ممكن است كه يك خطر بالقوه سيليكوزيس مطرح شود از قبيل كپكهاي شن از ريخته گريهاي فلزي. بعضي عملات مانند جارو كردن به صورت خشك ، پاك كردن شن يا بتون ، تميز كردن سنگ بري با هواي فشرده مي تواند بر گرد و غبار زيادي را توليد كند بنابراين حتي در فضاي باز اين فعاليتها مي تواند خطرناك باشد.

عملي كه بايد انجام شود قبل از اينكه تماس اتفاق بيافتد :

اختلال سلامت - سال به سال در كشورهاي پيشرفته و در حال پيشرفت تماس بيش از حد با گرد و غبار قابل استنشاق كه شامل بلور سيليس است ، باعث بيماري، عدم توانايي موقتي و دائم و مرگ مي شود.

سيليكوزيس در شرايطي از قبيل فيبروز ريه و آمفيزم ناشي مي شود. شكل و شدتي كه در سيليكوزيس آشكار مي شود به نوع و حد تماس با گرد و غبار بستگي دارد . شكلهاي مزمن- تسريع شده و حاد ، همه شناخته شده اند . در مراحل بعدي، شرايط وخيم مي تواند باعث از كارافتادگي و مرگ شود. يك علت هميشگي مرگ در مردم با سيليكوزيس، سل ريوي ناشي از استنشاق گرد و غبار سيليس مي باشد . بي كفايتي تنفسي منجر به فيبروزيس برجسته (ضايعات بافت تنفسي حضور هميشگي ندارد) مي شود مانندسكته قلبي كه دلايل ديگر مرگ هستند. در بعضي نقاط دنيا، فيلمنامه پيران در حال تكرار شدن است در قرن شانزدهم آگريكولا از معادن در كوههاي كار پاديان در اروپا نوشت كه : زناني كه با هفت شوهر ازدواج كرده اند يافت مي شوند. همه آنها در اثر اين بيماري سل خيلي بد (بيماري سل ناشي از سيليس) دچار مرگ زود رس شده اند فقط چند سال قبل بعضي روستاها در شمال تايلند روستاي بيوه ها ناميده شدند زيرا بسياري از كارگران سازنده هاون و دسته هاون به زودي در اثر سيليكوزيس مردند.

در طول دوره ي 1991 تا 1995 چين كه هر ساله در ميان كارگران مسن ، 500 هزار مورد سيليكوزيس و 6 هزار مورد جديد و بيش از 24 هزار مورد مرگ اتفاق مي افتد.

در ويتنام شمار جمعي از موارد تشخيص داده شده اكنون به 9 هزار نفر رسيده است. آنها 90 درصد از همه موارد بيماريهاي شغلي غرامت داده شده را تشكيل مي دهند. حدود 18 درصد از كارگران استخدام شده در سطح استخراج معادن ذغال سنگ، استخراج سنگ، كارخانه ذوب فلز و فلزگري يافت شده است كه سيليكوزيس دارند. در هند شيوع 55 درصدي در يك گروه از كارگران استخدام شده در استخراج از سرند ته نشيني سنگ و كار بعضي در انبارهاي سرپوشيده كوچك و داراي تهويه ناقص ، كه تعدادي از آنها خيلي جوان بودند يافت شد .

مطالعات روي كارگراني ك هبا مداد سيليسي نشان گذاري مي كرده اند ، در مركز هند ، ميزان مرگ و مير بالا را ثابت كرد . متوسط سن در مرگ 35 سال بود و متوسط طول مدت تماس 12 سال بود .

در ايالت منيازگريس برزيل بيش از 4500 كارگر با سيليكوزيس تشخيص داده شده است . درمناطق خشك سالي زده در شمال شرق كشور حفر دستي چاهها از ميان لايه هاي سنگ با محتواي كوارتز خيلي زياد (97 درصد) يك فعاليت كه مقادير زياد گرد و غبار در فضاي تنگ توليد مي كند ، به شيوع 26 درصدي از سيليكوزيس و تعداد زيادي موارد شكلهاي تسريع شده منتج شد .

ايالت ريودي جانيرو بعد ازاينكه 4 / 1 از كارگران كارخانه كشتي سازي با داشتن سيليكوزيس يافت شدند عمل ماسه پاشي را توقيف كرد .

در آمريكا تخمين زده مي شو دكه بيش ا زيك ميليون كارگر در معرض گرد و غبار بلور سيليس قرار دارند . بيش از 100 هزار نفر از اين كارگران ماسه پاش هستند . از اينها حدود 59 هزار نفر عاقبت سيليكوزيس شان پيشرفت خواهد كرد كه هر سال حدود 300 نفر از آنها ميميرند اما تعداد درست و صحيح دانسته نمي شود .

مواد ساينده با ذرات سيليس كه اغلب براي آماده كردن سطوح براي نقاشي استفاده  مي شود  با تماس هاي 200 برابر بيش از حد توصيه شده توسط مؤسسه بين المللي ايمني و بهداشت كار همراه است . اين نمايندگي توصيه كرد كه ذرات سيليس به عنوان يك عامل ماده ساينده ممنوع شوند .

در كوبك كانادا در سالهاي 1988 تا 1994 جديداً  40 كارگر تشخيص داده شده به سيليكوزيس غرامت داده شدندكه 12 نفر از آنها كمتر از 40 سال داشتند. دولت كلمبيا تخمين زد كه 8/1 ميليون كارگر در كشور در خطر پيشرفت بيماري هستند.

 

سيليس عامل سببي :

بلور سيليس آزاد Sio2 يكي از معمول ترين گرد و غبارهاي معدني در زمين است كه در شن، بعضي سنگ ها از قبيل گرانيت، ماسه سنگ، سنگ چخماق و سنگ لوح و در بعضي زغال سنگها و سنگهاي معدني فلزي يافت مي شود. سه شكل معمول آن اغلب كوارتز، تريديميت و كريستوباليت هستند.

بلور سيليس استنشاق شده (به شكل كوارتز يا كريستوباليت) به عنوان يك گروه سرطان زاي ريه انسان توسط نمايندگي بين المللي براي پژوهش روي سرطان (IARC) طبقه بندي مي شود. گرد و غبار قابل استنشاق ممكن است ديده نشود بدون عينك و آنقدر سبك هستند كه مي توانند براي مدت زمان طولاني در هوا معلق بمانند . آنها مي توانند فاصله طولاني در هوا را سير كنند . از طرف ديگر اثر جمعيتي در اين خطر در نظر گرفته نشده است .

 

عوامل مرتبط با سليكوزيس :

كمبود آگاهي معمول از مسائل و اهميت آن، به اندازه كمبود معلومات ا زراه حل سودمند بيماري است . تعداد كمتر از مبتلا و كمتر از گزارش شده هميشگي هستند . براي مثال : يك مطالعه ابتلا 3440 بيمار مسلول در بيمارستان برزيل كشف كرد كه 119 مورد غيرمبتلا در بين اينها وجود داشتند كه قبلاً در معرض گرد و غبار سيليس در طول مدت كارشان بودند . اگر چه اطلاعات آماري و اپيدميولوژيكي روي سيليكوزيس خيلي ضعيف هستند بويژه در دستورالعمل و تعهدات كم ضايع ، تعداد زيادي از كارگران ثبت نمي شوند .

كمبود اقدامات جلوگيري كننده اوليه از قبل كنترل گرد و غبار كه توليد و آزاد و منتشر مي شود و محافظت تنفس. كوتاه آمدن در قانون بازرسي براي اجرا، بيشتر تدابير براي رسيدگي به جای پيشگيري, در نتايج مضر تماس شغلي اختصاص داده مي شود.

پيشگيري :

آليس هاميلتون ( 1970 – 1869 ) پزشك طب كار و متخصص بهداشت كه مطالعات اصلي روي سيليكوزيس را در آمريكا رهبري كرد گفت : بديهي است كه روش مقابله با سيليكوزيس جلوگيري از تشكيل گرد و غبار و فرار از گرد و غبار است .

در طي قرن بيستم در ورمونت آمريكا ، ابداع ابزارهاي پنوماتيك با گرانيت بر صنعتي يك صعود برجسته در ميزان مرگ ناشي از سيليكوزيس را بدنبال داشت . ابزار پنوماتيك مقادير خيلي زياد از گرد و غبار حاوي سيليس را توليد مي كرد . بعد از سال 1930 اقدامات كنترل گرد و غبار ابداع شوند و تعداد موارد جديد بيماري بتدريج كاهش يافت تا اينكه در سال 1967 هيچكس واقعاً بيمار وجود نداشت .

و در سوئيس، كنترل دقيقتر در سالهاي1970 تا 1980 به ازاي هر سال 6 تا كاهش در تعداد موارد سيليكوزيس ايجاد شد. ( تعداد زيادي باقيمانده از تماس قبلي بودند )

 

عكس العمل سازمان بهداشت جهاني :

تشخيص بيماري و مراقبت سلامت تركيب كننده هاي اصلي و ضروري هر برنامه اي هستند كه حذف سيليس را هدف قرار مي دهد . اگر چه آزمايشات و راديولوژي فقط مي تواند سيليكوزيس را آشكار كند و نمي تواند آن را پيشگيري كند و اينها مكمل هاي مهم براي پيشگيري اوليه اند .

سازمان بهداشت جهاني يك نشريه روي اين موضوع ( جدا كردن و مراقبت كارگران در معرض گرد و غبار هاي معدني ) منتشر كرده است .

اگر چه مراقبت بايد بعنوان يك مكمل راهبردها در نظر گرفته شود و نه هرگز بعنوان يك جايگزين براي پيشگيري اوليه .

Who و ILo در سال 1995 برنامه بين المللي حذف سيليكوزيس را صادر كردند. كاهش و حذف اتفاقي سيليكوزيس هدف اصلي كه شامل :

تنظيم طرحهاي محلي و منطقه اي و عملي – همكاري منابع براي پيشگيري اوليه و ثانويه مراقبت اپيدميولوژيكي نمايش وارزيابي نتايج و تقويت كردن توانايي هاي مورد نياز – تاسيس برنامه هاي ملي .

اين برنامه تاحد زيادي به عملكرد كارخانه ها در كشورهاي صنعتي و كشورهاي درحال پيشرفت و به عمل سازمانهاي بين المللي اعتماد خواهد كرد . نظر به اهميت جهاني ، تماس شغلي با گرد و غبار و شيوع سيليكوزيس و ديگر بيماري هاي شغلي مرتبط با گرد و غبار به خوبي يك نياز حاد براي جلوگيري كننده افزايش مي يابد .

سازمان بهداشت جهاني تحت عنوان پيشگيري ، كنترل و مبادله اطلاعات برنامه هايي را براي

تعليم مردم در كشورهاي در حال پيشرفت جهت پيشگيري و كنترل تماس با گرد و غبار در محيط كار شروع كرد .

به عنوان اولين قدم در خط مشي ، سازمان بهداشت جهاني يك سند اساسي را مهيا كرده است كه در بردارنده موضوعات زير است :

 

خصوصيات  گرد و غبار و منابع آنها

·                    شناسايي و ارزيابي مسائل

·                    تكنيكهاي سودمند و اقدامات شخصي براي پيشگيري يا كنترل گرد و غبار توليد و آزاد و منتشر شده در كارگاه

·                    برنامه كامل اقدامات كنترلي مؤثر و مداوم

منابع :

1- واگنر G.R اجرا و مراقبت كارگران در معرض گرد و غبارهاي معدني Geneva

2-    8 –154498 – 4 – 92   ISIBN . 1996 W

علیرضا جعفری

  نظرات ()
مطالب اخیر به روز آوری اطلاعیه ایمنی حفاری آشنایی با لوزی شناسایی خطر کلید محافظ جان انسان اطلاعیه ۱۳۸٧/۱۱/٥ کنترل صدا دستورالعمل ساخت و برپا نمودن اسکلت فلـزی و بتنـی دستورالعمل ایمنـی درحرفه طناب بندی
کلمات کلیدی وبلاگ  
دوستان من مهندس قلعه نوعی مهندس حسن غلامی حمید ایمانزاده فرد آقای مهندس داور پرتال زیگور طراح قالب